FritsEllen 
Geniet vandaag gisteren is voorbij en morgen is je nooit beloofd!

Mijn moeder


Moeder was haar tijd al ver vooruit en had naast haar huishouden met 4 kinderen een fulltime baan. Ze kon heerlijk koken en de heerlijkste baksels maken. Ze had namelijk voor haar werk een cursus fijne keuken gevolgd. Ze kookte altijd bij de grote baas en een van de oprichters van T&D de blikfabriek. Ook als er veel gasten waren. De gasten bestonden uit directeuren van alle grote multinationals uit die tijd. Om maar een voorbeeld aan te halen Frits Philips, maar ook hoge heren uit Amerika zoals eene hr Bush waren regelmatig van de partij. Dan kwam vaak het wild op tafel die op de jacht geschoten was. Bij grotere gezelschappen kwam er assistentie van de kok van Hotel de Keizerskroon uit Deventer aan de Stromarkt welke nu nog steeds bestaat. Dan ging ik vaak even een kijkje nemen en knabbelde dan ook stiekem wat mee! Als er wat overbleef en dat gebeurde natuurlijk altijd wel, ging dat mee naar huis en daar zaten we met zijn allen natuurlijk al op te wachten.

Ze maakte ook vaak borstplaat in van die ouderwetse vormpjes en toffee op een bakplaat maar ook koekjes, cake, koek, aardappel pannenkoekjes enz. Heerlijk was dat! Veel van haar kookboeken uit het begin van de vorige eeuw heb ik nog in mijn bezit. Welke ik nog vaak gebruik, want koken is ook een van de dingen die ik graag doe!




Maar Moeder Martha had het niet altijd allemaal zo makkelijk.

Als ze niet op haar werk was dan moest er thuis van alles gebeuren. Vier kinderen opvoeden dat was niet, niks natuurlijk in die tijd. Alles in en rond het huis, daar was moeder altijd druk mee. Stoffen, wassen, strijken de moestuin enz. dat was in die tijd eigenlijk een volledige dagtaak.

Dat was vrouwenwerk in die tijd en daar bemoeiden mannen zich niet mee. Zo zie ik mijn moeder nog zo voor me als ze de was deed. Eerst de kachel aanmaken vervolgens een grote ketel met water er op zetten om het water wat op temperatuur te krijgen. De was erin en een tijd in laten trekken.

Dan het wasbord erbij met een zakje blauwsel in het water want wit moest het zijn en dan maar schrobben en boenen tot het schoon was. Vaak buiten met de mouwen hoog opgeschoven en de handen blauw van de kou in de winter maanden. Als de was uitgewrongen moest worden moesten we meestal een handje bij helpen. Drogen bij de kachel of aan de lange waslijnen buiten. Als het buiten kon was dat beter want nat wasgoed ruikt niet lekker en die lucht trekt ook in de kleding die niets met de was van doen heeft. We hadden lange grote waslijnen waar dan de was fier in de wind waaide. In de winter hing alles vaak stijf bevroren aan de waslijn.

In de zomer lag het vaak in de zon op het gras want dan moest het bleken om het nog witter te krijgen dan het al was. Daarna moest alles weer gestreken worden met een strijkijzer die eerst op de kachel moest worden opgewarmd. Op zaterdag was er altijd een grote wasbeurt voor iedereen en dat gebeurde in de keuken. Dan ging de hele familie om de beurt in de teil en stonden voortdurend alle pannen en potten op de kachel om voldoende warm water te hebben voor iedereen. Als kleintje werd je gewassen en bij de grotere onder ons werd toezicht gehouden of het wel grondig gebeurde. De wasbeurt was grondig en haren oren enz. werden goed geboend.

De zeep in die tijd beet als een gek in je ogen weet ik mij te herinneren en dat was schreeuwen als een mager varken natuurlijk. Maar er was geen ontkomen aan na drie rondjes rennen om het huis had moeder je wel te pakken en als je eenmaal in de teil zat was het prijs. Daar word je hard van, kreeg je dan te horen! Gelukkig kregen we al vrij vroeg in die tijd een douche!

De tuin was ook heel veel werk en ook dat deed ze er allemaal bij. Zo was er altijd verse groente en aardappelen. De DDT spuit werd vaak ter hand genomen om het ongedierte te bestrijden. Die er uiteraard in overvloed waren, de rupsen vreten de sla vaak sneller op dan het kon groeien. Ook in de aardappels zaten vaak kevers en gespuis wat er niet in hoorde te zitten. Dat DDT niet pluis was wist men toen nog niet. Een bloemetje op tafel was er ook altijd. Want ook dat deed ze, ze maakte het altijd gezellig. En in de avond uren zaten we vaak met zijn allen om de tafel naar één van de hoorspelen te luisteren op de radio en dat was vaak heel spannend! Ook het voetballen op de radio was veel spannender dan nu op TV. We luisterden toen naar het commentaar van Han Hollander en zo die wisten je op het puntje van de stoel te krijgen en konden van een waardeloze wedstrijd een hele goede spannende  wedstrijd maken.

Ook werden er ‘s avonds altijd spelletjes gedaan voor je naar bed moest zoals kwartetten, kaarten, dammen, zwarte pieten, mens erger je niet enz. Het was altijd gezellig in die tijd! Laat opblijven kwam maar zelden voor er waren strikte regels wat dat betreft. 

Dus op tijd slapen en vroeg weer op. Vooral in het voorjaar en de zomer werd je al voor dag en dauw gewekt door alle vogels rond het huis. Ik heb ook vaak zitten schelden op die (rotbeesten). Ha ha.


© Frits Stempher

E-mailen
Map
Info